Πολωνία, αρχές Δεκεμβρίου 1942. Στον θάλαμο 41 ενός ναζιστικού στρατοπέδου, ο Δαβίδ — Εβραίος γιατρός από τη Φρανκφούρτη — ξυπνά ακουμπισμένος σε ένα ραγισμένο τζάμι. Έξω, στη μέση της παγωμένης αλάνας, έξι σκούρα σημάδια στην πάχνη είναι ό,τι απόμεινε από τη νύχτα πριν.
Ο λόγος που ο Δαβίδ επιβιώνει είναι απλός και σκληρός: η μπλούζα με τον κόκκινο σταυρό. Ο γιατρός δεν είναι γραμμένος στα χαρτιά. Εκείνοι που είναι γραμμένοι φεύγουν κάθε πρωί στις έξι με φορτηγά. Στον θάλαμο μένει η ζέστη που άφησαν πίσω τους, λιγότερο από μισή ώρα.
Μέσα από πέντε κεφάλαια και λίγες μέρες, το μυθιστόρημα καταγράφει με ακριβολογία χειρουργού αυτό που γίνεται όταν ο ηθικός κόσμος ενός ανθρώπου αποσυναρμολογείται κομμάτι κομμάτι: τον Χανς Κέλερ, τον νεαρό Γερμανό αξιωματικό που κρατά τον λογαριασμό — και κάτι άλλο από κάτω. Τη Σάρα του Αμβούργου, που έφτασε ως εδώ φέροντας μαζί της μια ζωή που ο Δαβίδ δεν θα μάθει ποτέ. Τα παιδιά με τα γάντια δεμένα σε κορδόνια που περνούν από την πόρτα χωρίς να κοιτάξουν πίσω. Και τη γυναίκα που ρώτησε αν θα προλάβει να ταΐσει το μωρό πριν φτάσουν στο άλλο στρατόπεδο — και πήρε την ορθή ιατρική απάντηση: «αφήστε το να κοιμάται».
Ο Δαβίδ δεν είναι ήρωας. Είναι ένας άνθρωπος που έχει μάθει να υπογράφει αποφάσεις που του δίνουν άλλοι, να σιωπά στις συσκέψεις, να μοιράζει ανθρώπους σε στοίβες. Όλα αυτά τα έκανε επειδή το όριζε ένα χαρτί. Αυτό που κάνει στο τέλος, κανείς δεν του το ζήτησε — και κανείς δεν θα το υπογράψει στη θέση του.
Γραμμένο με πυκνή, αφαιρετική γλώσσα, χωρίς ούτε μία πλεονάζουσα λέξη, Τον Καιρό της Παράνοιας δεν σχολιάζει την Ιστορία — την παρουσιάζει από μέσα, μέσα από σώματα, πρόσωπα και μία σκέψη τη φορά. Η τελευταία σκηνή — η άρια Va’ pensiero του Βέρντι, που ανεβαίνει από ένα γκρίζο φως μέσα σε ένα θάλαμο αερίων — είναι από τις πιο επίμονες στιγμές της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας.